T.C. YARGITAY
17.HUKUK DAİRESİ
Tarih: 3.10.2011
Esas: 2011/3499
Karar: 2011/8566
DAVACININ FERAGAT BEYANINDAN DÖNMESİNİN MÜMKÜN OLMADIĞI FERAGAT NEDENİ İLE DAVANIN REDDİ
Davacı vekili, davalı borçlu Reşat Güleç’in aleyhine icra takibi yaptıklarını, borcu karşılayacak malı bulunmadığını ileri sürerek, davalı Reşat Güleç adına kayıtlı taşınmazını davalı Nursel Güleç’e devrine ilişkin tasarrufun iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı Reşat Güleç, daha önce davacı tarafından aynı davanın açıldığını ve feragat ettiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.
Davalı Nursel Güleç’e usulüne uygun davetiye tebliğine rağmen duruşmalara gelmemiş ve davaya cevap vermemiştir.
Mahkemece, davacının feragat beyanından dönmesinin mümkün olmadığı, beyanının elinden rızası hilafına çıktığı iddiasını ispatlayamadığı, 09.07.2008 tarih, 2006/93 Esas, 2008/109 Karar sayılı kararla açılmamış sayılmasına karar verilmiş ise de. bu kararın feragat edilen önceki hakkı canlandırmayacağı gerekçesiyle feragat nedeni ile davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı Aydın Güzeltaş vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Feragat HUMK mn 91. maddesinde (HMK md. 307) belirtildiği üzere iki taraftan birinin (davacının) talep sonucundan vazgeçmesidir. Davasından feragat eden davacı, bununla, dava dilekçesinin talep sonucu bölümünde istemiş olduğu, haktan kısmen veya tamamen vazgeçmektedir. Davadan feragat, davacının mahkemeye karşı yaptığı tek taraflı bir irade beyanı ile olur ve tamamlanır. Feragatin geçerliliği için, bunun davalı tarafından kabul edilmesine veya feragata muvafakat etmesine gerek yoktur. Feragat sözlü yapılabileceği gibi yazılı olarak da yapılabilir. Ancak feragat beyanının açık olması ve davacının beyanından onun gerçek amacının davadan feragat etmek olduğunun açıkça anlaşılması gerekir. Bunun yanında şarta bağlı feragat da geçerli değildir.
Davadan feragat, davayı geri almadan farklıdır. HUMK’nın 185/1. maddesindeki (HMK md. 123) davayı geri alma anlamında da kullanılan davadan vazgeçme ile davayı geri alan davacı, bununla talep sonucundan, yani hakkın özünden feragat etmemekte, sadece davasını geri almakta ve onu ileride tekrar açabilme hakkını saklı tutmaktadır. Davadan feragat, davalının rızasına bağlı olmadığı halde, davacının davayı geri alabilmesi için davalının rızası şarttır.
Somut olayda, davacı tarafından davalılar aleyhine açılan ve açılmamış sayılması yönünde karar tesis edilen Göroymak Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 09,07.2008 tarih, 2006/93 esas, 2008/109 karar sayılı dosyasına ibraz edilen 18.07.2007 havale tarihli davalı Reşat tarafından mahkemeye ibraz edilen davacının adı ve imzasını taşıyan beyan dilekçesinin feragat beyanı olarak değerlendirilmiştir.
Davacı vekili yargılama konusu davada müvekkilinin gerçek amacının feragat olmadığını, davasını geri olmak olduğunu beyan etmiştir.
Feragat olarak nitelenen davacının dilekçesinde “18.07.2007 de dunışma günündeki davamdan vazgeçiyorum. İcra takibi hala devam edecek” şeklindeki beyanı HUMK’nın 91. {HMK ınd. 307) maddesi anlamında feragat yani hakkın özünden vazgeçme değil, HUMK’nın 185/1. (HMK md. 123) maddesi gereğince davanın geri alınması niteliğindedir.
Bu durumda mahkemece, işin esası incelenerek, İİK’nın 277 ve devamı maddelerinde düzenlenen tasarrufun iptali davasının şartlarının araştırılarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.