ÇEK DÜZENLEMESİ VE ÇEKTE VADE
05.12.2017 tarihli ve 30261 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan “7061 sayılı Bazı Vergi Kanunları ile Diğer Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun”un 100 üncü maddesi ile 5941 sayılı Çek Kanunu’nda yer alan ve 31.12.2017 tarihinde sona erecek olan çeklerin üzerinde yazılı düzenleme tarihinden önce ödenmek için muhatap bankaya ibrazı yasağı 31.12.2020 tarihine uzatılmıştır.
Düzenlemeye göre; 31.12.2020 tarihine kadar, üzerinde yazılı düzenleme tarihinden önce çekin ödenmek için muhatap bankaya ibrazı mümkün olamayacak, geçersiz sayılacaktır. Diğer bir deyişle çek, üzerinde yazılı keşide tarihinden önce ödenmesi için bankalara ibraz edilemeyecektir. Bu tarihe kadar ileri düzenleme tarihli çeklerin üzerinde yazılı keşide tarihinden önce bankalara ibraz edilmesi halinde muhatap bankalarca ödeme ve karşılıksız işlemleri dahil herhangi bir işlem yapılmayacak ve bu konudaki mevcut uygulama aynen sürdürülecektir. Eğer yeni bir değişiklik olmaz ise; bu durum, 31.12.2020 tarihine kadar yürürlükte olacaktır.
Yaşanan ekonomik kriz nedeniyle, 28.02.2009 tarihinde yayımlanan 5838 sayılı Kanunla, 3167 sayılı Çek Kanunu’na eklenen bir geçici madde ile 31.12.2009 tarihine kadar uygulanmak üzere getirilen ibraz yasağı, bu süre dolmadan kabul edilen 5941 sayılı Çek Kanunu’nun Geçici Madde 1/5’i ile 31.12.2011 tarihine uzatılmış; bu süre daha sonra da 6273 sayılı Kanunla 31.12.2017 tarihine uzatılmıştı. Bu süre son olarak da 7061 sayılı Kanunla 31.12.2020 tarihine uzatılmış olmaktadır.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 795 inci maddesinde yer alan “Çek görüldüğünde ödenir. Buna aykırı herhangi bir kayıt yazılmamış hükmündedir, maddesi genel kanun olmakla, yapılan düzenleme sonraki tarihli ve özel kanun olduğundan, düzenlenme günü olarak gösterilen günden önce ödenmek için ibraz olunan çek, ibraz günü ödenir.” hükümleri uygulanmak durumunda ve de bir süre ile istisna getirmektedir.