Çek Cezası!
Günümüzde avukatların en zor işlerinden birisinin kararların infazı ve alacakların da tahsilatı olduğu kuşkusuzdur. Bilindiği gibi, avukatların hemen, hemen tamamının icra işi olur. Bu zorunludur. Küçük veya büyük tazminatlar, dava neticesinde kazanılan her türlü alacaklar, kira, nafaka, maddi ve manevi tazminatlar, tüketici mevzuatından kaynaklı alacaklar gibi yüzlerce alacak söz konusudur. Bunlar olmasa dahi, avukat kazanmış olduğu davanın, dava giderlerini tahsil edebilmek için icra takibi yapacaktır.
Bunların dışında “çek” ve “senet” gibi bağımsız ödeme araçları da doğrudan icraya konulabilmektedir. Bugün bir “karşılıksız çek” konusunda “ibretlik” sayılabilecek yaşanmışlık anlatılacaktır.
Hafta sonu Cumartesi günü saat 15.00 sularında telefon çalar. Arayan kişi kayıtlı numaralardan değildir. Arayan hemen kendisini tanıtır. Bir borçlunun vekili olduğunu ve borçluyu belirterek, müvekkili borçlunun yakalandığını söyler. Konu şöyledir. 100.000 TL. tutarlı bir çek iki yıldan biraz daha fazla bir süre önce takibe konulmuştur (2.000 TL. kadarı çek yaprağı bedeli olarak banka tarafından ödendiğinden rakam 98.000 TL. kalmıştır) . Bu çek için de ayrıca “karşılıksız” olduğu çekin arkası yazılmış ve borçlu hakkında cezalandırılması için de dava açılmıştır, borçlu hakkında çek bedeli kadar para cezası verilmiş, para cezası ödenmediğinde de hapis cezasına dönüşeceğine hükmedilmiştir. Karar kesinleşince de infaza verilmiş, borçlu sanıkta cumartesi günü yakalanmıştır.
Sanık vekili, sanık hakkında şikayetten vazgeçilmesini ve çek bedelinin yarısını (50.000 TL) ödeyerek alacaktan da vazgeçilmesini istemektedir. Eğer tarafımız şikayetten vazgeçmez ise 98.000 TL.’yi “bankamatik” yolu ile yatırarak müvekkilini kurtaracağını iletir.
Dosya borcu, faiz ve icra giderleri, vekalet ücreti, çek tazminatı ile 150.000 TL. olmuştur. Buna rağmen tarafımız, çek cezası olarak ödenecek paranın, yani 98.000 TL.’nin tarafımıza ödenmesini, tarafımızın da 150.000 TL. alacaktan vazgeçebileceği borçlu tarafa iletilir. Ceza borçlu tarafından devlete ödense dahi 150.000 TL. borç devam edecektir. Ceza ödenmeyerek, ceza olarak yatacak para, alacaklıya verilse, hem ceza, hem de borcun tümü ortadan kalkacaktır.
Borçlu vekili, borçlunun çok miktarda parası olduğunu, ancak haczi kabil hiç malı olmadığından, alacağın tahsilinin çok zor olacağını söyler. 98.000 TL. ceza ödeyeceklerini ve hapisten müvekkilinin kurtulacağını söyler. Bu para alacaklıya verilse, hem ceza kalkacak, hem de icra dosyası kapanacaktır. Yani borçlunun bu parayı alacaklıya vererek, hem bu cezayı, hem de 150.000 TL. borcu kapatması söz konusu iken, borçlu cezayı ödeyerek hapis cezasından kurtulur ama 150.000 TL. borç ise kalır. Bir inatla ve verdiği zararı daha da büyütmek için borçlu menfaatine olanı yapmaz. Bu akla uymayan davranışı, bu insan yapısını, bu insan ahlakını izah edebilecek bir bilim dalı hangisidir merak konusudur. Bu kadar kötü niyet ve alacaklıyı mağdur eden erdemden, insanlıktan ve ahlaktan yoksun bir davranış biçimi hayal bile edilememiştir.