Garabet
Bilindiği gibi ülke genelinde “Yargıda Hedef Süre Uygulaması ” başlatıldı. Aslında çok iyimser ve olması gereken bir uygulama, kimsenin de karşı çıkması beklenilemez.
Yasalar” isimli çalışmasında, “Şunu herkes bilir ki, yasama, önemli bir iştir ama bir düzene oturmuş bir kent, iyi çıkarılmış yasaların yürütülmesini beceriksiz yöneticilere bırakırsa; bu iyi yasalardan daha çok yararlanmayıp, maskara olmaktan öte bunlar yüzünden yerle bir olabilir” diyen Platon, bir yandan iyi yasa yapabilmenin bir yandan da onları iyi uygulayan yöneticilerden olabilmenin önemini vurgular.
Olaya bu noktadan baktığımızda tabiri yerinde ise “zorla güzellik olmuyor”
Bir dostumun aktardıklarına kulak verelim: “Bir ilde görülen ‘istihkak davamız’ var. Dava da farklı meslek disiplinlerinden olmak üzere tam dört farklı bilirkişi veya kurulundan rapor alınması kararı verildi. Bir fabrika binasının “ipoteğin paraya çevrilmesi” yolu ile satışı yapılacaktı. Ancak, oldukça büyük kapalı alanı olan fabrika kiraya verilmiş, kiracı ise kendisine ait değeri 1.000.000 TL. civarında olan makineleri getirmiş ve monte etmişti, fabrika satılırken kiracıya ait makineler de fabrikanın mütemmim cüzi olarak değerlendirilmiş, fabrika ili birlikte satılması doğrultusunda işlem yapılmıştı, işte kiracı makinelerin sahibi bu makineler benim diyordu. Bu dava nedeniyle; bilirkişi kurulu oluşturuldu, heyette inşaat, makine, harita gibi alanlardan mühendisler görev yaptı ve raporlarını sundular. Mahkeme konu aydınlansın ve somutlaşsın diye ardından tek bir makine mühendisinden tekrar rapor alınmasına karar verdi. Rapor geldi, mahkeme bu kez, icra iflas bilirkişinden rapor alınmasına karar verdi, dosya icra iflas bilirkişisine verildi. İcra İflas bilirkişisi ise: ‘raporu yazmadan önce dosya için bir mali bilirkişiden rapor alınması’ gerektiğini yazarak dosyayı iade etti. Mahkeme’de bunu doğru buldu ve önce dosyanın mali bilirkişiye, ardından da icra iflas bilirkişine verilmesine karar verdi.
Mahkemeye dilekçe verdik, “icra iflas bilirkişisine gerek yoktur, icra iflas işlerini en iyi bilen icra hakimidir, -icra iflas bilirkişisi, icra dairesi müdür yardımcısı konumunda bir kişiydi- bu nedenle bu şekilde bilirkişiye başvurmanın yerinde olmadığını’ belittik. Değişen bir şey olmadı. Dört ayrı bilirkişi ücreti, keşif gideri ödendi. Aslında bu dava ilk celse de karar verilebilecek bir davaydı. Henüz duruşmadan önce ve süratle davacıdan faturalar istenmeli, faturaların makineleri satan ve alan kuruluşların resmi defterlerine kayıtlı olup olmadığı hususu için ilgililerden defterlerine ait bölümler, defterlerin açılış ve kapanış tasdikleri, makineler için ödemelere ilişkin banka kayıtları, son olarak ta vergi dairesinden adı geçen işlemlere ilişkin kayıtlar ile BA ve BS formları getirtilerek davaya ilk celse karar verilebilir, ya da tek bir bilirkişiye ilgili yerlerden de inceleme yapma yetkisi verilerek karar verilebilirdi”
Yazının başlığı olan “garabet” kelimesi duruma uyar mı takdir sizin? Başka bir dava 2011 yılında açılıyor ve bir iki yılda karar verildikten sonra Yargıtay’dan –taraf teşkili sağlanmadığından- bozularak geliyor. Şu an derdest olan davada hala taraf teşkili çalışması sürüyor. Yani “8” yıl sonra sıfır noktası ve esasa ilişkin ilk duruşma yapılacak! Kimi dosyalar bir bilirkişide 3 ay, 6 ay, 9 ay veya daha uzun süre kalıyor. Bunun gibi örnekleri çoğaltmak mümkün. Normal sürede biten artık istisna gibi.
Kısaca meselenin büyük bölümü insan unsuru ile ilgili, yine dostum “okur yazar olmayan” şeklinde başladığı cümlesine, empati yoksunu, sorumluluktan kaçan, araştırma ve merak duygusu olmayan, sürekli kararı uzatan, izin, rapor veya farklı gerekçelerle davaları uzatanlardan söz etti. Bilirkişilerin bir bölümüne “bilmezkişi” diyerek, piyasada iş bulamayan, yeterli donanımdan yoksun kişilerin (gerçekten uzmanlık gerektiren) bu işi meslek kapısı yaptığından da söz etti. Durum çok vahimdi, hiçbir önlem, bilmeyen insanla, empati duygusu olmayanla, çalışmayanla, çalışma heyecanı da olmayan bir kişiyle sonucun elde edilemeyeceğini ortaya koyuyordu.