Kemal Tahir’in “Devlet Ana” adlı kitabında hangi devletin kuruluş dönemi anlatılmaktadır?

Kemal Tahir’in “Devlet Ana” adlı kitabında hangi devletin kuruluş dönemi anlatılmaktadır?

A. Büyük Selçuklu Devleti

B. Anadolu Selçuklu Devleti

C. Osmanlı Devleti

D. Türkiye Cumhuriyeti Devleti

Cevap: Osmanlı Devleti

Devlet Ana, Türk yazar Kemal Tahir’in bir romanı. Osmanlı Devleti kurulmadan önceki Anadolu’nun görünümünü ve Anadolu insanının özlemlerini anlatırken onların güçlü güvenli adaletli bir devlete duyduğu ihtiyacı da açığa çıkarmaktadır. Kemal Tahir’in en önemli romanlarından kabul edilir.

DEVLET ANA – Kemal TAHİR 

Kemal Tahir Devlet Ana romanında, Osman Bey zamanını ele alır. Roman dört bö­lümden oluşur. Bölümler sırasıyla; Kancık Vuruş, Uyandınlan Işık, Dost Çelmesi ve De­rin Geçit adlarını taşırlar. Roman, Şövalye Notüs Gladyüs’ün Issızhan’da hancı Mavro’dan, Türkmenler ve çevre hakkında bilgi almasıyla başlar. Sen Jan şövalyelerinden olan Notüs Gladyüs, Napoli kralının gayrimeşru oğludur. Türkmenleri ve Rumları sevmez. Kötü emellerle buralara gelmiştir. Ona göre hiçbiri, bu topraklarda yaşamaya lâyık değildir. Bitinya Ucu adı verilen bu toprakları ele geçirecek ve kendi krallığını kuracak­tır. İki topluluğu birbirine düşürmenin yollarını aramaktadır. Şövalyenin, aslen Moğol olan ve Türkopol lakabı ile tanıtılan Uranha adında bir arkadaşı vardır. İkisi, kıyafet de­ğiştirerek mağarada yaşamakta olan Cenevizli Keşiş Benito’nun kılavuzluğunda ertesi sabah erkenden Kayı aşiretine giderler. Ertuğrul Bey’in at bakıcısı Demircan’ı öldürüp atları çalarlar. Demircan’ın nişanlısı Liya’ya tecavüz ederler, onu da öldürürler ve Liya’nın cesedini farklı bir yere götürürler. Olayda Karacahisar damgalı okları kullanırlar. Maksatları iki topluluğun arasını iyice açmaktır.

Romandaki olaylar, bu cinayete bağlı olarak gelişir. Ertuğrul Bey ölür. Osman, bey­liğe seçilir. Roman Issızhan’da biter. Uranha ile Şövalye Notüs Gladyüs öldürülür.

Romanda devrin sosyal yapısı hakkında pek çok bilgi verilmiş ve değerlendirmeler yapılmıştır: Cavlaklar, Âşık Yunus, “kurtulmalık eser” kavramı, ahilik müessesesi, Er­tuğrul Gazi’nin topraklarında hüküm süren kuraklık ve kıtlık, uzun süren barış dönemi­nin insanları yoksullaştırması, göçebe yaşayışında akınların bir gelir kaynağı olması…

Romandaki olaylar, bir cinayete ve iki aşk motifine bağlı olarak gelişmektedir. Os­man Bey’in, Şeyh Edebali’nin kızı Bala Hatun’a âşık olması, Orhan Bey’in Holofira ile tanışması ve âşık olması, romanı sürükleyen unsurlardır. Savaşlar her ne kadar bu evli­likleri gerçekleştirmek ve yukarıda bahsedilen cinayeti çözmek için yapılıyor gibi gös­terilse de, romanın aşiretten devlete geçiş sürecini olumlu ve başarılı bir şekilde ortaya koyduğu inkâr edilemez. Romanda yazar, devlet olmanın büyüklüğünü ve ihtişamım işlemiştir.

Romanın sağlam bir kurgusu vardır. Bir polisiye roman hüviyetini taşımaktadır. Ya­zar, çok hacimli bir eser yazmasına rağmen gerilimi canlı tutmayı bilmiştir. Sahne ve tablolar canlı ve sürükleyicidir. Konuşmalar akıcıdır. Konuşmalarda ironik ve mizahî bir tavır hâkimdir. Tipler kuvvetli ve canlıdır. Tarihî hadiselerin yanı sıra doğu-batı far­kı da, işlenen ana temlerden biridir.