T.C.
YARGITAY
12. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO. 2016/8537
KARAR NO. 2017/402
KARAR TARİHİ. 16.1.2017
HENÜZ EMEKLİ OLMAMIŞ BORÇLUNUN, EMEKLİ OLMASI HALİNDE EMEKLİ MAAŞININ HACZEDİLEBİLECEĞİNE DAİR MUVAFAKATI’NIN, DOĞMAMIŞ HAKTAN FERAGAT EDİLEMEYECEĞİNDEN GEÇERLİ DEĞİLDİR.
Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki borçlu tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:
KARAR
Alacaklı tarafından genel haciz yolu ile başlatılan ilamsız takipte, borçlunun emekli maaşına konulan haczin yasal olmadığından bahisle üzerindeki haczin kaldırılması istemi ile icra mahkemesine başvurduğu, mahkemece emekli maaş haczine muvafakat edildiği gerekçesi ile şikayetin reddine karar verildiği görülmektedir.
17.04.2008 tarih ve 5754 Sayılı Kanun’un 56. maddesiyle değişik 5510 Sayılı Kanun’un 93. maddesine göre; “Bu kanun gereğince sigortalılar ve hak sahiplerinin gelir, aylık ve ödenekleri, sağlık hizmeti sunucularının Genel Sağlık Sigortası hükümlerinin uygulanması sonucu kurum nezdinde doğan alacakları, devir ve temlik edilemez. Gelir, aylık ve ödenekler 88. maddeye göre takip ve tahsili gereken alacaklar ile nafaka borçları dışında haczedilemez.” Bu maddeye, 28.02.2009 tarihinde yürürlüğe giren 5838 Sayılı Kanunun 32. maddesiyle “Bu fıkraya göre haczi yasaklanan gelir, aylık ve ödeneklerin haczedilmesine dair talepler, borçlunun muvafakati bulunmaması halinde, icra müdürü tarafından reddedilir” hükmü eklenmiştir. Buna göre, icra müdürü borçlunun önceden muvafakatinin bulunması halinde gelir, aylık ve ödenekleri üzerine haciz koyabilecektir.
Kural olarak, borçlu, İİK’nun 83/a maddesi uyarınca, haciz sırasında ya da haciz işleminin gerçekleşmesinden sonraki dönemde haczedilmesi mümkün olmayan mal ve haklarla ilgili olarak bu hakkından vazgeçebilir (HGK. 31.3.2004 tarih 2004/12-202 E.-196K, 31.3.2004 tarih 2004/12-167 E.-185.K.). Ancak 5510 Sayılı Kanun’un 93. maddesine eklenen yukarıdaki hüküm gereğince sigortalılar ve hak sahiplerinin gelir, aylık ve ödenekleri yönünden, İİK. nun 83/a maddesinde ki genel kuralın aksine, takibin kesinleşmesinden sonra olmak koşulu ile borçlunun haciz tarihinden önceki muvafakatinin geçerli olduğu sonucu ortaya çıkmaktadır.
Bu düzenleme usule değil, esasa dair olup, İİK.nun 83/a maddesi karşısında özel hüküm sayılacağından ve öncelikle tatbik edilmesi gerekeceğinden, anılan düzenlemenin, Sosyal Güvenlik Kurumu’nca hak sahiplerine verilen, gelir, aylık ve ödeneklerin haczi hakkında uygulanması zorunludur.
Somut olayda, şikayetçi borçlunun, … 5. İcra Müdürlüğü’nün 2010/2741 E. sayılı dosyasında 06.05.2015 tarihinde; “…çalışmakta olduğum işyerinden, emekli olmam halinde alacağım emekli maaşından her ay 1.000 TL kesilmesine, rıza ve muvafakatım vardır” şeklinde beyanda bulunduğu görülmektedir.
Doğmamış haktan feragat edilemeyeceğinden, borçlunun emekli olmadan emekli maaşının haczedilebileceğine dair muvafakatının geçersiz olduğunun kabulü gerekir.
O halde, mahkemece, şikayetin kabulüyle haczin kaldırılmasına karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçeyle istemin reddi yönünde hüküm tesisi isabetsizdir.
SONUÇ : Borçlunun temyiz itirazlarının kabulüyle mahkeme kararının yukarda yazılı sebeplerle İİK’nun 366 ve HUMK’nun 428. maddeleri uyarınca BOZULMASINA, peşin alınan harcın istenmesi halinde iadesine, ilamın tebliğinden itibaren 10 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 16.01.2017 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.